En we zijn weer onderweg. Na twee heerlijke nachtjes in Kanchanaburi rijden we door voor een dagje en nachtje in Ayutthaya; Thailands tweede hoofdstad gedurende ruim 400 jaar, met ontzettend veel mooie tempels, voordat de Birmezen de gehele stad hebben platgebrand en er slechts (wel behoorlijk indrukwekkende) tempelruines resteren. Verder een zéér interessant bezoek aan een lokale Boeddha handwerk 'fabriek'. Genoeg blogmateriaal!
Vanmorgen gaat de wekker al vroeg, want ik had ergens ingecalculeerd dat we vandaag 4 uur zouden moeten rijden van Kanchanaburi naar Ayutthaya. Dat blijkt echter een misrekening van mijn kant, want als ik zaterdagavond de route uitzet is het nog maar 2 uurtjes. Misschien tijdens file berekend? Deze meevaller zorgt er echter voor dat we ons vanmorgen nog een keer comfortabel extra omdraaien, voordat Sammetje voorbij gedarteld komt, omdat hij dacht ons in de douche te horen en wel graag wilde aansluiten. Even later zijn we dus goed en wel allemaal opgefrist (de eerste echt goede nacht gemaakt vannacht, woop woop), waarna we lekker aan het ontbijt aansluiten. Sam heeft inmiddels de guave-sap-tap gevonden en doet alsof hij thuis is in het restaurant en we happen allemaal wat weg, als Bas zich niet lekker voelt worden en richting kamer rent. Gelukkig trekt dat allemaal op tijd weg en dus zijn we 10 minuten later klaar voor vertrek; zooi in de auto, Sam in de auto, wij in de auto, airco aan en let's go!
Het is een heerlijk chille autorit, waarbij we ons maar weer eens verbazen over hoe fly-overs ervoor zorgen dat het verkeer (wat natuurlijk richting Ayuttaya (en dus richting Bangkok)) weer drukker wordt, zo veel beter georganiseerd is dan 10 jaar geleden. Het staat gewoon minder stil en verloopt gewoon voorspoediger. Daar kunnen ze bij Knooppunt Hooipolder nog wat van leren. Misschien komt het ook omdat we het nu vanuit een ander perspectief bekijken (de auto), maar op ons komt het over of de infrastructuur goed is aangepakt. En ja, het blijft zo dat er weinig regels ECHT lijken te worden gehandhaafd in het verkeer, maar ja het voordeel is dan ook dat ook niemand zich er druk over maakt. Haalt iemand in op links; ach, so be it. Haalt iemand in op rechts: prima. Stopt iemand midden op de weg; ga je er gewoon omheen. Beetje schuine verplaatsing over de wegdelen, rem je gewoon een beetje. Iedereen lijkt er gewoon bij voorbaat vanuit te gaan dat er van alles kan gebeuren en dat maakt het eigenlijk wel relax. Wij zijn toch een beetje gewend dat overal regels voor zijn, en tja, die moeten ook worden gehandhaafd en als iemand zich niet aan de regels houdt, dan zijn wij geirriteerd. Ik besef me dat hier ook echt wel wat minder verkeer is dan bij ons en het moeilijk is om terug te gaan als je eenmaal structuur en regels hebt, maar op dit gebied kunnen wij echt nog veel leren van de Thai.
Tanken
Onze volgende ontgroening staat op het programma, want het is tijd om voor het eerst met onze huurauto te gaan tanken. We hebben geen idee hoe dat hier werkt, dus een beetje spannend vinden we het wel. Op hoop van zegen rijden we dus maar een Shell tankstation (dat voelt toch een beetje bekend) op en worden door twee pompbegeleiders noem ik ze maar even, begeleid naar de plek waar we moeten stoppen (het is niet dat we dat op zich niet zelf kunnen bedenken, maar verborgen werkeloosheid is ook hier een ding). Enfin, we staan stil, raampje open en ik zie de betreffende dame een beetje terugdeinzen als ze ziet dat we toeristen zijn. Ik zie hier denken: 'shit, die spreken geen Thais', maar met handen en voeten kom je ook een heel eind, behalve dat Bas even het tankdopje moet open doen en we even niet weten hoe dat werkt. Maar blijkbaar hebben ze het ding opengewrikt en de dame probeert iets te vragen, maar ja wat?! Tja, uhhh geen idee? Dan hoor ik haar tussen neus en lippen door 95/98 zeggen: AAAHH Brandstof!! Maar ja, wij hebben geen idee wat er in moet. En dus stelt de mevrouw 95 voor en dat lijkt me prima. Vervolgens is het eenzelfde uitdaging met hoe we moeten betalen, maar even verderop lijkt een hokje te zijn waar we cash kunnen betalen. Lang verhaal kort: goed gekomen, slechts 1100 baht (EUR 28,99) voor een volle tank en we kunnen weer 600km door.
Ayutthaya
Ayutthaya is trouwens, voor diegenen die toevallig mijn blog van 10 jaar geleden niet meer herinneren (wat vreemd 😉; voor de liefhebber; een van mn eerste blogs: "Center Parcs in het echt is veel mooier") de tweede oude hoofdstad van Thailand (voor het Bangkok werd). In die tijd was het een mooie bruisende stad, totdat de Birmezen het in 1776 tot de grond toe afbrandden en er niets van de stad overbleef. Het was het einde van hoofdstad Ayutthaya en behalve de (deels gerestaureerde) tempels, waaraan je ziet hoe ze zijn toegetakeld resteert er niets van de oorspronkelijke hoofdstad. Het is wel zeer indrukwekkend om te zien, weet ik nog van toen.
Net voor we Ayutthaya bereiken doen we nog even een koffie-stop, omdat we allemaal bijna in slaap dommelen (en wat ehbo-zooi voor een zwerende teen van Bas), waarna we parkeren op de dichtbijzijnste parking van Historical park Ayutthaya. Auto netjes in de schaduw geparkeerd, bloedje heet in de volle zon, maar lekker ingesmeerd gaan we op pad naar… tja, waarheen eigenlijk? Ik meen mij van 10 jaar geleden te herinneren dat er een entrance was en op Google verwijst er ook een puntje naar Historical Park. Daarheen dan maar, maar de route daarnaartoe is allesbehalve goed begaanbaar en stiekem toch al een metertje of 500 in de brandende zon. Daar aangekomen zien we alleen een statig gebouw en een vermoeide bewaker. Als ik hem, al behoorlijk bezweet, vraag waar de ‘entrance’ is zegt hij ‘everywere around the city’, Daar kunnen we niet veel mee, maar hij wijst naar een kaart met daarop alle tempels van de oude stad. Ah we moeten dus zelf een route uit zetten langs de belangrijkste tempels. We maken een klein plannetje voor de 5 hoofdtempels (van 78 tempels; van erg groot dan tot slechts 3 stenen tellende tempels). Immers, we hebben Sam bij, het is warm en je moet ook prioriteiten stellen.
Maar geloof me: vandaag is wel de dag van het omdenken, want zodra we 3 stappen na die guard gezet hebben begint Sam ‘Waar gaan we nou naartooeeee?’, ‘Wanneer gaan we naar het hotel?’, ‘Mamaaa, ik weet niet wat we gaan doeeen?’, wat zeg maar een Crazy 88 lijkt aan vragen die in hem opkomt. En dan begint het spelletje, want wij zijn dus vanaf dat moment de ‘schaduwzoekers’; en schaduwzoekers, die zoeken schaduw! Want in de schaduw is het koeler. En vervolgens zijn we brandweermannen die fictieve brandjes blussen die hier in de buurt ineens zijn gekomen en brandweerman Sam gaat blussen. En daarna zijn er ineens randjes waar we op kunnen lopen, die we tevens natuurlijk ook kunnen tellen. En nadat we bij de eerste tempel aangekomen zijn, en we een rondje in de Wat Phra Ram doen na betaling van 80 baht entree fee, gaan we zo nog een eindje door met het bedenken van leuk entertainment.
We zien olifanten en ook vele mooie bruggetjes waar we overheen kunnen lopen en het verbaast ons hoe een eind in de hitte het nog is naar de belangrijkste tempel, waarin een boedhahoofd is ingegroeid tussen de wortels van een boom (Wat Mahathat), die ook weer in een muur is gegroeid. Ik meen me te herinneren dat het 10 jaar geleden wat minder aangelegd was dan nu, maar het ziet er zeker netter uit met dat groen. Gelukkig ligt deze tempel wat in de beschutting en Sam en ik lopen een klein rondje, Bas een iets grotere. Bij buitenkomst uit de tempel denken we aan iets te eten. Het is immers 14:00. En gek, want echt honger hebben we niet, maar zodra we aan een heerlijke bananen- / ei-pannenkoek van een lokaal stalletje zitten, realiseren we ons hoe een honger we eigenlijk gekregen hebben. Het lijkt wel of het hongergevoel ondergeschikt is aan het dorstgevoel, want dat is wel steeds aanwezig. Je kunt immers ook minder lang zonder drinken dan zonder eten.
Vraag in de lucht: zou je honger onderdrukt worden door je dorstgevoel in zulke extreme temperaturen, omdat de dorstprikkel eerder vervuld moet worden?
Enfin, eenmaal aan de hap is het heerlijk en is het zo op (en het drinken dat we even later kopen ook).
De litertjes water vliegen erdoorheen en inmiddels zijn we al een uurtje of 2 en ook een kleine 2,5 kilometer wandelen verder en ik vrees dat we met het tempo van Sam niet voor het donker thuis zijn als we alles willen zien. We besluiten dus weer even op te splitsen: Bas pakt Wat Ratcha Burana nog even mee, terwijl ik Sam op mijn nek zet (die is behoorlijk klaar voor vanmiddag) en met hem de weg afloop naar de laatste tempel Wat Phra Si Sanphet, waar we gezamenlijk hebben afgesproken. Leuk idee natuurlijk, de auto ergens parkeren, maar intussen zien we overal gewoon kleine parkings staan en dus hadden we in deze verzengende hitte ook best de auto tussendoor mee kunnen nemen. De afstanden zijn namelijk best flink, zeker met Sam (en op mijn nek al helemaal met 17 kg) en het is vandaag onbewolkt warm (alvast de eindstand: 7,5 km). Tja, we hadden dit beter kunnen voorbereiden natuurlijk. Maar hee what's new... wel een beetje story of our life haha. Tegelijkertijd hebben we er nu ook wel een behoorlijk goede workout van gemaakt en Sam alvast een klein beetje voorbereid op Zwitserland bij tante Carmen over een paar weken.
Na een kleine kilometer richting de laatste tempel (die gelukkig vlakbij de auto staat) haal ik hem even van mijn nek, inmiddels ben ik drijfnat van het zweet. Even bijkomen in de schaduw. We lachen en kletsen lekker wat en ik ben even bezorgd of Bas ons wel zal kunnen vinden omdat de weg iets anders loopt dan verwacht en Bas geen kaart en geen internet heeft. Die zorgen zijn echter voor niets, want even later komt hij aanlopen en doen we de laatste tempel lekker samen.
En ik weet nog goed dat deze laatste tempel een grote indruk op me maakte, want wat vond ik het 10 jaar geleden bijzonder om hier in mijn eentje op ontdekkingsreis te zijn en wat ging er een wereld voor mij open voor wat er in de wereld nog meer te zien was dan Nederland. Daar is bij mij het reisvirus ontstaan wat ik tot op de dag van vandaag nog steeds met me mee draag. Die overenthousiaste grijns van 10 jaar geleden op de foto is misschien iets minder geworden, omdat het toen ECHT voor het eerst was en alles nieuw en onbekend was en nu niet meer, maar wat is er verder veranderd in 10 jaar, behalve dat de dode boom op links verwijderd is en de boom achter de tempel wat gegroeid. Wat mooi om hier opnieuw te zijn. haha ‘wat’ mooi. Snap je m? Wat, je weet wel; ook van tempel. Ik weet het, als je hem uitlegt is hij echt zo grappig niet meer….. maar je moest toch een beetje lachen stiekem hè! Geef maar toe!
10 jaar verschil
Op naar het zwembad!
Terug naar de auto na bijna 7,5 kilometer in de warmte en na een kort rondje langs een tempel wat verder weg (waar geen parkeerplek op te snorren is, behalve eentje van zo’n meneer die je op een illegale plek navigeert en dan de hoofdprijs vraagt voor het ‘vrijhouden' van die plek), rijden we naar het hotel, waar we een heerlijke kamer blijken te hebben. Ik heb Sam gisteren al zwemmen beloofd, omdat we daar toen niet meer aan toekwamen gezien de tijd en dus liggen Sam en ik al snel in het zwembad (heerlijk op lichaamstemperatuur) en de jacuzzi (hij gaat echt helemaal los in dat badje; heerlijk!, terwijl Bas lekker in het ligbad in de kamer vertoeft.
En nadat al het zweet weer van ons is afgewaterd gaan we maar eens richting restaurant. We overwegen in het hotel te dineren gezien het gemak en de vermoeidheid, maar als we de grote lege zaal daar zien, nemen we toch een afslagje naar links. Daar treffen we een superlokaal tentje (het is hier verder niet zo toeristisch op deze plek), waar de mensen ons niet verwacht hadden, zo is overduidelijk. Maar zo heerlijk, de babyzoon van 1 gaat van arm op arm tussen de medewerkers door het provocorische schattige restaurantje, zoon van 5 dartelt ook overal tussendoor (met de paplepel) en we krijgen wat gerechten aangeraden. Die nemen we dus natuurlijk ook, wat resulteert in kip cashewnoten, grilled pork en rijst met ananas. En voor Sam lekker frietjes. Hij hapt echter ook wat van ons weg.
Nadat we terug in de kamer zijn, gaat Sammetje lekker naar bed en vermaken wij ons even bij het zwembad (daar staan lekkere lounge-zitjes), zodat hij in slaap kan vallen. Bij het ophalen van de DEET om 21:45 tref ik Sam echter niet in bed aan. Even schrik ik en komt het verhaal van dat meisje in Portugal in de op. Maar onze kamerdeur was op slot. Ik vind hem even later in de badkamer, spelend met zijn ketting en armbandje. Heeeeel schuldbewust kijkt hij me aan. Zijn we nu op deze ondeugende leeftijd aanbeland? Terug zijn bed in met een reprimande (het is dat we uit ervaring weten dat hij niet in slaap valt met ons erbij), om hem een half uurtje later slapend in bedje te vinden met het gordijn langs hem heen. In slaap gevallen tijdens het buiten kijken. Ach hij slaapt, ik ben blij!
Maandag
Maandagochtend genieten we van een lekker uitgebreid ontbijt, waar voor eenieder vanuit elk willekeurig land wel iets is aangevlogen. Smaakt echt helemaal prima! Een klein beetje jammer dat Sam vandaag zijn oren achtergelaten heeft op de kamer en het dus een gemopper van jewelste is. Hij verkent zelfs nog even de hoek van het restaurant voordat hij, met nauwelijks wat te eten op, mee gaat richting onze volgende bestemming. Heeft te maken met de vermoeidheid denk ik, maar gelukkig hebben we vandaag een rustig reisdagje en dus doen we vanmiddag maar eens even rustig aan als we in het nieuwe hotel in Sukothai zijn. Grappig trouwens: vroeger stond op het terrasje van onze kamer op de tiende verdieping vast een lekker zitje om buiten te kijken. Inmiddels neemt de enorme airco-unit het plekje in! En dus is het terras (vierkante meter) meer voor de vorm dan voor de use.
Een willekeurige medewerker van het hotel treedt even op als verkeersregelaar voor we vertrekken (kan hier gewoon) en dan zijn we op weg.
In de vier uur die we naar Sukothai moeten rijden hebben we slechts 1 stop bij een Boeddha handwerkfabriekje in Phitsanulok.
Sam mag lekker muziek luisteren en dus is het voor de verandering eens even rustig in de auto. Bas heeft er lekker vaart in zitten vandaag en dus tuffen we met 120 prima vooruit. Inmiddels hebben we de CarPlay van deze auto aan de praat gekregen, waardoor we ook voor het eerst muziek tijdens het rijden hebben. Heerlijk!
Phitsanulok Buranathai Buddha handcraft
Aangekomen op locatie rijden we 'de fabriek' voorbij, zo onopvallend is het plekje. We keren even om en parkeren de auto aan de zijkant van de weg. En na 3 uur in de auto voelen we weer even de temperatuur van vandaag. Bloedje heet, volle zon. Voorzichtig lopen we het domeintje op, waar het verdacht stil is. Durven we hier echt in de lopen, ervan uitgaande dat we hier zomaar mogen komen? Op hoop van zegen dan maar haha. Even verderop zien we wat borden en mallen staan en we lezen even wat informatie. We lopen wat verder door en zien wat mensen slapen onder een ventilator en dan begint het ons te dagen. Het is natuurlijk lunchpauze en iedereen doet lekker een dutje. Intussen besluiten we dan maar zachtjes een rondje te doen en zelf even naar alle materialen en dingen te kijken om de mensen niet wakker te maken. We zien allerlei boeddha's in verschillende stadia: gipsen mallen, rood van de was, grijs, van de primer, grijs met wat rood en ook in brons. Maar hoe het precies werkt, dat hebben we nog niet helemaal door.
Er is 1 mevrouw wel wakker in het winkeltje en dus kopen we daar een mooi zware bronzen maandag-boeddhatje (want tja het moet wel in de koffer passen) voor op Sams kamer. Hij is immers net als ons op maandag geboren! Intussen wordt de werkplaats langzaam wakker en zijn de mensen gelijk helemaal aan als ze Sam ontdekken. En och wat zijn deze mensen toch ook weer lief. Ze nemen alle tijd om hem aandacht te geven en Sam staat er steeds geïnteresseerd bij, kijkend wat ze doen. Ze verstaan elkaar niet, maar Sam praat Nederlands, de dame Thais, en ondanks dat is er een heel gesprek gaande. Hij krijgt een zitje aangeboden, gaat op de foto en wil eigenlijk niet meer met ons mee als we weer verder willen gaan. Hij zit daar echt als een grote spons met open ogen naar alles te kijken wat er precies gebeurt. En vraagt zoals altijd de oren van ons hoofd. Super goede keuze om hier langs te gaan! Er zijn gelukkig meer dan genoeg verschillende processen en zowel hij als wij vinden het bere-interessant hoe deze beelden gemaakt worden.
Dat blijkt in vier stappen te gaan, waarbij na het mallen de oneffenheidjes er af gevijld worden, daarnaast worden gaatjes dicht gewaxt en daarna met water en een vijl weer bewerkt. Net zo lang tot de Boeddha helemaal glad en vlak is. Dan wordt hij met een bijteltje bijgepunt, vervolgens nog met bladgoud bewerkt. Het is werkelijk een ingenieus proces en omdat we de enigen zijn die hier nu zijn, hebben we alle tijd om lekker rond te kijken en deze mensen heerlijk aan het werk te zien. Ik vind het echt genieten om op zo'n mooi authentiek plekje te zijn. Her en der hangen wat qr-codes waarmee je filmpjes van het proces kunt bekijken, omdat de harde werkers geen woord Engels spreken. En dat heeft eigenlijk wel zijn charme!
Ze hadden hier veel meer aan ons kunnen verdienen als ze de zichtbaar onvolledige boedhatjes, die waar ze op dat moment aan het werk zijn of de onvolmaakte zouden hebben verkocht, want we houden wel van dat waaraan je kunt zien dat het met de hand gemaakt is. En dus doneren we wat in de donatiepot, omdat we dit serieus een mooie plek vonden. Sam geeft nog wat high fives en knuffels weg voor we verder rijden naar Sukothai.
Maar die hemel is voor de volgende blog!
